ایا برای آزمایش خون باید ناستا باشیم؟ چند ساعت ناشتا باشیم؟

آزمایش خون ناشتا به آزمایشی می گویند که فرد چند ساعت پیش از انجام آن از خوردن و آشامیدن خودداری نماید‌. مدت زمانی که فرد باید پیش از انجام آزمایش خود ناشتا باشد بستگی به نوع آزمایش دارد و کاملا متفاوت است ولی معمولا بین بازه زمانی ۸ ساعت الی ۱۲ ساعت متفاوت است.

زمانی که فرد ناشتا باشد این امکان فراهم می‌شود که نتایج یکسری از آزمایشات تحت تاثیر غذا خوردن قرار نگیرد مثل آزمایشات مربوط به کلسترول، میزان قند خون و تست خون.

در صورتی که برای انجام آزمایشی باید ناشتا باشید ولی کاملا تصادفی اقدام خوردن چیزی کردید پرسنل درمان را حتما در جریان این موضوع قرار دهید‌ تا در تفسیر مربوط، به نتایج آزمایشات اشتباه صورت نگیرد.

آزمایشاتی که نیاز به ناشتا بودن دارند

از جمله آزمایش هایی که فرد برای انجام آن باید ناشتا باشد می توان موارد زیر را بیان نمود:

• انجام آزمایش مربوط به گلوکز خون
• انجام آزمایش مربوط به اندازه گیری کلسترول خون
• انجام آزمایش مربوط بررسی آهن‌ سرم
• انجام آزمایش مربوط به بررسی سطح تری گلیسیرید
• انجام آزمایش جهت اندازه گیری میزان ویتامین ب کمپلکس و ب ۱۲
• انجام آزمایشات مربوط به پانل عملکرد کلیه
• انجام آزمایش گاما – گلوتامیل ترانسفراز

چرا باید برای انجام یکسری از آزمایشات فرد باید ناشتا باشد؟

یکسری از آزمایشات هستند که نتایج آنها تحت تاثیر غذا خوردن فرد قرار می گیرد زیرا غذا ها دارای کربوهیدرات ها، پروتئین ها، چربی و مواد مغذی هستند که موجب ایجاد تغییر در نتیجه آزمایشات می گردد.

از جمله آزمایشاتی که فرد باید برای انجام آن ناشتا باشد آزمایش قند خون است‌ که‌ از طریق آن مقدار گلوکز موجود در خون اندازه گیری می‌شود. غذاهایی که دارای کربوهیدرات هستند موجب افزایش زیاد قند خون میشود‌.

مدت زمان لازم جهت ناشتا بودن

با توجه به نوع آزمایشی که فرد انجام می دهد مدت زمان ناشتایی متفاوت است. پزشکی که آزمایش را برای شما تجویز می‌ کند مدت زمان ناشتا بودن جهت انجام آزمایش را نیز به شما می گوید. در زیر چند نمونه از مدت زمان های  ناشتایی را برای شما عنوان می کنیم:

• برای انجام آزمایش مربوط به قند خون باید فرد ۸ الی ۱۰ ساعت ناشتا باشد و چیزی نخورده باشد‌.
• برای اندازه گیری میزان تری گلیسیرید معمولا به ناشتا بودن فرد احتیاج نیست ولی گاهی مواقع نیاز به ۱۲ ساعت ناشتا بودن فرد بیمار است.
• برای انجام آزمایش مربوط به کلسترول خون به ناشتا بودن فرد احتیاجی نیست ولی یکسری از آنها چون انجام آزمایش مستقیم مربوط به کلسترول LDL باید فرد حدود ۱۴ ساعت ناشتا باشد.
• برای اندازه گیری آهن‌ سرم فرد باید برای ۱۲ ساعت ناشتا باشد و حدود ۲۴ ساعت پیش از انجام آزمایش از مصرف مکمل آهن‌ خودداری کند‌.
• برای انجام آزمایشات مربوط به پانل عملکرد کلیه فرد باید ۸ الی ۱۲ ساعت ناشتا باشد‌
• برای انجام آزمایش B کمپلکس باید فرد یک شبانه روز ناشتا باشد که حدود ۸ الی ۱۰ ساعت است.
• برای اندازه گیری میزان ویتامین B12 معمولا به ناشتا بودن فرد نیاز نیست ولی در بعضی مواقع فرد باید حدود ۶ تا ۸ ساعت ناشتا باشد.
• برای انجام آزمایش گاما – گلوتامیل ترانسفراز نیاز به ناشتایی یک شبانه روی یعنی حدود ۸ تا ۱۰ ساعت است و فرد باید از یک روز قبل الکل مصرف نکند.

در صورتی که فرد برای انجام آزمایشات ناشتا چیزی بخورد باید چکار کند؟

در صورت خوردن پیش از انجام آزمایشات ناشتا، موجب گزارش نتیجه ای نادرست از آزمایش می شوید پس در این صورت با پزشک خود تماس بگیرد و وی را در جریان این موضوع قرار دهید و چنان چه امکان دارد دوباره آزمایش را تکرار نمایید.

گاهی اوقات تست ها با وجود ناشتا نبودن هم آنالیز میشوند‌ پس باید حتما موضوع ناشتا نبودن را اطلاع داد تا با توجه به آن نتایج تفسیر شوند و اگر لازم است انجام آزمایش به زمان دیگری منتقل شود.

چند نکته در رابطه با ناشتایی پیش از آزمایش خون

با دانستن نکات زیر پروسه ناشتایی پیش از انجام آزمایش را راحت تر طی می کنید:

• مقدار زیادی آب بخورید. خوردن آب فراوان موجب می‌شود که رگ شما هنگام گرفتن نمونه خون راحت تر پیدا شود.
• پیش از شروع ناشتایی غذا بخورید. با خوردن غذا پیش از شروع زمان ناشتا بودن موجب می‌شوید که گرسنگی را کمتر حس کنید.
• آزمایش خون خود را بیشتر صبح ها انجام دهید اینگونه موجب می‌شوید که فقط از یک وعده غذایی دوری شود.
• در زمانی که باید ناشتا باشید ورزش نکنید زیرا اینگونه با هضم سریع غذا زود گرسنه می‌شوید.
• با سرگرم کردن و مشغول کردن خود موجب شوید که از گرسنه بودن ذهنتان منحرف گردد.
• از خوردن چای، قهوه و آب میوه در مدت زمانی ناشتایی خودداری کنید ولی خوردن آب هیچ مشکلی ندارد.
• حدود ۱۰ تا ۱۲ ساعت پیش از انجام آزمایش می توانید مسواک بزنید.
• چنان چه دارویی مصرف می کنید اگر پزشک به شما اجازه داده است می توانید پیش از انجام آزمایش آنها را مصرف کنید‌.
• آزمایشات سیگار کشیدن برای ۱۰ الی ۱۲ ساعت پیش از آزمایش خودداری کنید.

آیا بلافاصله بعد از آزمایش می توان چیزی خورد؟

بله بعد از اینکه آزمایش خون خود را انجام دادید می توانید هر چیزی که می خواهید بخورید چون با گذشت مدت زمان ناشتایی حتما گرسنه هستید و نیاز به خوردن مواد غذایی دارید.

آیا کودکان هم نیاز به ناشتا بودن پیش از آزمایش خون دارند؟

کودکان نیز همانند بزرگسالان برای انجام دادن بعضی از آزمایش ها باید ناشتا باشند و چنان چه لازم باشد پزشک اطفال دستورالعمل لازم در رابطه با این موضوع را به شما می دهد.

نکاتی که در رابطه با آزمایش کودکانتان باید مد نظر قرار دهید عبارتند از:

• تا حد امکان اول صبح آزمایش را انجام دهید‌.
• اگر کودک شما ناشتا است سعی کنید مدام حواس او را پرت کنید و برای پرتی حواسشان از دیدن کارتون استفاده کنید.
• خوراکی را تهیه کنید تا به محض انجام دادن آزمایش به کودک بدهید تا بخورد.
• در صورتی که کودک شما پیش از آزمایش چیزی خورد زمانی دیگر را به انجام آزمایش اختصاص دهید‌.